Το Digital Fairness Act στοχεύει τα loot boxes

Η πρόταση της Κομισιόν απαγορεύει loot boxes και pay-to-win για συγκεκριμένες ηλικίες και η βιομηχανία ετοιμάζεται για σκληρή αντιπαράθεση.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε στις 11 Νοεμβρίου την πρότασή της για το Digital Fairness Act, έναν κανονισμό προστασίας των καταναλωτών που θα ισχύει απευθείας σε όλα τα κράτη μέλη, άρα και στην Ελλάδα, χωρίς εθνική μεταφορά στο δίκαιο της κάθε χώρας. Δεν απευθύνεται μόνο στα videogames, όμως τα loot boxes, τα in-game currencies και τα pay-to-win βρίσκονται στο επίκεντρό του, και ορισμένες διατάξεις γράφτηκαν ρητά με τους παίκτες στον νου.

Loot boxes και pay-to-win

Οι μηχανισμοί που προσφέρουν ανταμοιβές με αβέβαιο αποτέλεσμα, γνωστοί ως loot boxes, δεν θα επιτρέπονται σε όσους είναι κάτω των 18. Το ίδιο ισχύει για τα pay-to-win και τα pay-to-progress, δηλαδή τα συστήματα όπου το αποτέλεσμα ή η πρόοδος κρίνεται ουσιαστικά από τα χρήματα που ξοδεύει ο παίκτης. Το κείμενο αναφέρει ως παραδείγματα τα τεχνητά εμπόδια δυσκολίας και τους ρυθμούς προόδου που μετατρέπουν τη δωρεάν διαδρομή σε θεωρητική. Οι ενήλικες δεν μένουν εκτός: θα μπορούν να απενεργοποιούν τα loot boxes, ενώ το πραγματικό κόστος και οι πιθανότητες κάθε ανταμοιβής θα πρέπει να εμφανίζονται καθαρά.

Τα in-game currencies με την αξία τους σε ευρώ

Η αγορά εικονικών νομισμάτων θα είναι απενεργοποιημένη από προεπιλογή στα παιχνίδια που στοχεύουν μικρότερες ηλικίες και μπορεί να ενεργοποιηθεί μόνο με έγκριση γονέα ή κηδεμόνα. Ως στοχευμένο θεωρείται κάθε παιχνίδι με age rating 18 ή χαμηλότερο, ορισμός που στην πράξη αγκαλιάζει όλους τους βαθμολογημένους τίτλους. Το ίδιο ισχύει όταν ο λογαριασμός του παίκτη επιτρέπει στον δημιουργό να γνωρίζει με εύλογη βεβαιότητα ότι πρόκειται για χρήστη κάτω των 18. Για όλους τους παίκτες, η πραγματική αξία κάθε εικονικού νομίσματος θα αναγράφεται στο τοπικό νόμισμα, δηλαδή σε ευρώ στην Ελλάδα.

Dark patterns, συνδρομές και πρόστιμα

Τα dark patterns, οι σχεδιαστικές επιλογές UI που παραπλανούν τον χρήστη ώστε να πάρει μια απόφαση που δεν θα έπαιρνε, απαγορεύονται συνολικά, με λίστα πρακτικών στα παραρτήματα της πρότασης. Για τις συνδρομές, οι εταιρείες θα πρέπει να ενημερώνουν καθαρά πριν μια δωρεάν δοκιμή μετατραπεί σε πληρωμένη και πριν από κάθε αυτόματη ανανέωση, και να προσφέρουν ευδιάκριτη online επιλογή τερματισμού. Η τιμολόγηση και η διαφήμιση με βάση profiling περιορίζονται για άτομα κάτω των 18 και ευάλωτους καταναλωτές. Η Επιτροπή θα αποκτήσει επίσης, μέσω αναθεώρησης άλλου κανονισμού, τη δυνατότητα να ερευνά διασυνοριακές υποθέσεις μεγάλης κλίμακας και να επιβάλλει πρόστιμα έως 6% του παγκόσμιου ετήσιου τζίρου.

Η βιομηχανία αντιδρά με ασυνήθιστη ένταση

Ο οργανισμός Video Games Europe, με μέλη όπως η Sony, η Microsoft, η Nintendo, η EA και η Take-Two, και η European Games Developer Federation, που εκπροσωπεί συλλόγους στούντιο από πάνω από 20 χώρες, χαρακτήρισαν σε κοινή δήλωση την πρόταση ανεφάρμοστη, αδικαιολόγητη και δυσανάλογη. Ο Todd Green, πρόεδρος της King, δήλωσε ότι η εταιρεία συμμερίζεται τη φιλοδοξία της Επιτροπής για προστασία των καταναλωτών, αλλά μέρη της πρότασης προσθέτουν αβεβαιότητα αντί να τη λύνουν. Ο CEO της Supercell, Ilkka Paananen, υποστήριξε ότι ο κανονισμός θα βλάψει τους ίδιους τους καταναλωτές που υπόσχεται να προστατεύσει, ανάμεσά τους εφήβους, γονείς και όσους παίζουν free-to-play χωρίς να ξοδεύουν.

Ο George Osborn, ειδικός στην επιχειρηματική πλευρά των videogames, εκτίμησε ότι το κείμενο βρίσκεται προς το «αποκαλυπτικό» άκρο των προσδοκιών της βιομηχανίας. Ένας γενικός διακόπτης για τα loot boxes θα ήταν μεγάλη τεχνική πρόκληση για τους developers, είπε, ενώ η βιομηχανία αντιδρά πιο σκληρά από ποτέ. Πρόσθεσε πως οι δύο πλευρές χρειάζεται να συναντηθούν κάπου στη μέση, αλλιώς το κείμενο ίσως μείνει σχεδόν όπως είναι.

Τίποτα δεν αλλάζει άμεσα. Η πρόταση περνά τώρα από το Ευρωκοινοβούλιο και το Συμβούλιο, οι διαπραγματεύσεις μπορεί να κρατήσουν μήνες ή και χρόνια, και μετά την έγκριση ο κανονισμός θα εφαρμόζεται 12 μήνες αργότερα. Το Ευρωκοινοβούλιο πάντως είχε ήδη ψηφίσει τον Νοέμβριο του 2025, με 483 υπέρ και 82 κατά, ένα μη δεσμευτικό ψήφισμα που ζητούσε να καλύπτονται από τον νόμο τα loot boxes και τα dark patterns, κάτι που δίνει στην Επιτροπή ισχυρό πολιτικό έρεισμα. Το πιο ανοιχτό ερώτημα δεν είναι τελικά τι θα απαγορευτεί, αλλά πώς θα ξέρει ένα παιχνίδι ποιος είναι ανήλικος, και η απάντηση θα κρίνει αν οι αλλαγές θα φανούν μόνο στους λογαριασμούς των παιδιών ή στα καταστήματα όλων των παικτών στην Ευρώπη.

Μοιράσου με έναν φίλο σου