Grand Theft Auto VI Hype Check
Η Bandai Namco θα καταγράψει έκτακτη ζημιά περίπου 21 εκατ. ευρώ για ένα στούντιο που, έξι χρόνια μετά την εξαγορά του, είχε κυκλοφορήσει ένα μόνο παιχνίδι. Το διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας αποφάσισε στις 10 Νοεμβρίου να διαλύσει και να εκκαθαρίσει τη Reflector Entertainment, το στούντιο με έδρα το Μόντρεαλ πίσω από το Unknown 9: Awakening, και η ζημιά αυτή θα εμφανιστεί στα αποτελέσματα του τρίτου τριμήνου της χρήσης που κλείνει στις 31 Μαρτίου 2027. Η Bandai Namco εξήγησε ότι έκρινε συνολικά τα μελλοντικά σχέδια, την πρόσθετη επένδυση που θα χρειαζόταν και τις πιθανότητες κερδοφορίας και συνέχισης της δραστηριότητας. Πίσω από αυτή τη διατύπωση κρύβεται μια ιστορία που ξεκίνησε με υπόσχεση πολύ μεγαλύτερη από ένα παιχνίδι.
Ένα σύμπαν που αγοράστηκε πρώτο
Τον Σεπτέμβριο του 2020, την ίδια χρονιά που ανακοινώθηκε το Unknown 9: Awakening, η Bandai Namco Entertainment Europe ανακοίνωσε την εξαγορά της Reflector και της θυγατρικής της Reflector Interactive Productions, για ποσό που δεν έγινε ποτέ γνωστό. Η κίνηση ήταν το πρώτο βήμα στον στόχο να παράγεται το μισό περιεχόμενο του ομίλου εκτός Ιαπωνίας, και η Reflector δεν έφερνε μόνο ένα παιχνίδι σε εξέλιξη. Είχε χτίσει γύρω από το Unknown 9 αυτό που η ίδια αποκαλούσε Storyworld, ένα σύμπαν με podcast, μυθιστορήματα και κόμικ, στο οποίο το παιχνίδι θα έπαιζε τον ρόλο του κεντρικού πυλώνα. Ο ιδρυτής Alexandre Amancio έγινε chief creative officer, ενώ τη μετάβαση ως CEO ανέλαβε ο Hervé Hoerdt, στέλεχος της Bandai Namco Europe. Στα χρόνια που ακολούθησαν, η μητρική εταιρεία στήριξε το transmedia όραμα και με live action web series, ενώ η κυκλοφορία του παιχνιδιού είχε τότε προγραμματιστεί για το 2021.
Τρία χρόνια αργότερα και ένα ντεμπούτο που δεν έπιασε
Το Unknown 9: Awakening βγήκε τον Οκτώβριο του 2024, τρία χρόνια μετά τον αρχικό σχεδιασμό και η υποδοχή ήταν υποτονική: 59 στο Metacritic και βαθμολογία «Mixed» από τους χρήστες του Steam. Ένα μήνα μετά την κυκλοφορία, η Reflector απέλυσε το 18% του προσωπικού της, αποδίδοντας τις περικοπές σε νέα φάση ανάπτυξης, στην οποία οι εργαζόμενοι αυτοί δεν είχαν θέση στα ενεργά projects.
Τον Ιανουάριο του 2025 ο Hoerdt, που είναι ταυτόχρονα CEO της Reflector και Chief Content Officer της Bandai Namco Europe, παραδέχτηκε ότι η πορεία του παιχνιδιού δεν πλησίασε τις προσδοκίες, παρά τις επανειλημμένες μετατοπίσεις του χρονοδιαγράμματος και τις επενδύσεις. Μίλησε για αποτυχία του «φιλόδοξου και τολμηρού» πρώτου έργου, ενός νέου IP με πλούσιο transmedia σύμπαν. Η δήλωση συνοδεύτηκε από την ακύρωση ενός ακόμη παιχνιδιού στο ίδιο σύμπαν, που βρισκόταν ακόμη στη φάση της σύλληψης και από νέο γύρο απολύσεων. Το franchise του Unknown 9 τελείωσε εκεί. Νούμερα πωλήσεων δεν δόθηκαν ποτέ.
Το έργο που δεν πρόλαβε να φανεί
Η Reflector δεν έμεινε χωρίς δουλειά. Η Bandai Namco την έστρεψε σε παιχνίδι βασισμένο σε υπάρχον IP του ομίλου, που ο Hoerdt είχε περιγράψει τότε ως έργο που «προχωρά πολύ καλά». Ποιο ήταν αυτό το IP δεν ανακοινώθηκε ποτέ, και η Bandai Namco δεν έχει επιβεβαιώσει ακόμη αν το project ακυρώνεται. Με το στούντιο υπό εκκαθάριση, η συνέχειά του δείχνει αβέβαιη. Η αναφορά της ανακοίνωσης στην πρόσθετη επένδυση που θα απαιτούσε το μέλλον διαβάζεται ως ένδειξη ότι ούτε αυτό το έργο δικαιολογούσε το κόστος του, αν και η εταιρεία δεν το λέει ρητά.
Οι αριθμοί και οι 74 άνθρωποι
Τα στοιχεία που συνοδεύουν την ανακοίνωση δείχνουν την πορεία του στούντιο. Στη χρήση έως τον Μάρτιο του 2025, η Reflector είχε πωλήσεις 47,8 εκατ. καναδικών δολαρίων και λειτουργική ζημιά 18,5 εκατ. Ένα χρόνο μετά, οι πωλήσεις έπεσαν στα 14,7 εκατ., περίπου στο ένα τρίτο, με μικρό λειτουργικό κέρδος αλλά καθαρή ζημιά γύρω στα 2 εκατ. Το 2020, όταν έγινε η εξαγορά, το στούντιο είχε πάνω από 100 εργαζόμενους.
Πόσοι χάνουν σήμερα τη δουλειά τους δεν έχει ανακοινωθεί επίσημα. τουλάχιστον όχι ακόμη. Ο Creative Director της Reflector, Stephane Blais, έγραψε στο LinkedIn ότι είναι «ραγισμένος για αυτούς τους 74 ανθρώπους», αφήνοντας να εννοηθεί ότι τόσοι είναι αυτοί που επηρεάζονται. Η εκκαθάριση θα ολοκληρωθεί όταν τελειώσουν οι διαδικασίες που προβλέπει το καναδικό δίκαιο, χωρίς να έχει οριστεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.
Τι αγοράζεις όταν αγοράζεις ένα σύμπαν
Κανένα νέο IP δεν έρχεται με εγγύηση και η Bandai Namco έβαλε το στοίχημά της συνειδητά: ήθελε δυτική παρουσία χωρίς να περιμένει να μεγαλώσει ένα στούντιο από το μηδέν. Είναι δίκαιο επιχείρημα. Απλώς αφήνει απ’ έξω ένα ερώτημα, τι ακριβώς αποτιμήθηκε το 2020. Το Unknown 9 ήταν τότε ένα παιχνίδι που δεν είχε κυκλοφορήσει, με ένα σύμπαν γύρω του και μια ημερομηνία που θα άλλαζε. Το στούντιο είχε μια ιδέα, ένα πρώτο υλικό και υποσχέσεις για podcast και κόμικ. Αυτό που θα τα δικαίωνε, ένα παιχνίδι που θα έκανε τον κόσμο να θέλει να μπει σε αυτό το σύμπαν, έπρεπε ακόμη να δημιουργηθεί.
Όταν η αξία ενός στούντιο στηρίζεται στις δυνατότητες ενός franchise και όχι σε προϊόν που έχει ήδη κερδίσει κοινό, όλο το βάρος πέφτει σε ένα μόνο παιχνίδι. Ένα μέτριο ντεμπούτο δεν είναι τότε απλώς μια απογοήτευση. Αφήνει χωρίς σκοπό ολόκληρο το οικοδόμημα που είχε στηθεί πάνω του, και ο Hoerdt το είπε με δικά του λόγια όταν απέδωσε την αποτυχία στη φιλοδοξία του πρώτου έργου.
Τα podcast, τα μυθιστορήματα και τα κόμικ που χτίστηκαν γύρω από το Unknown 9 θα συνεχίσουν να υπάρχουν ως αντικείμενα. Αυτό που έπρεπε να τα συνδέει έμεινε στο πρώτο του κεφάλαιο. Το Awakening σχεδιάστηκε ως η αρχή ενός σύμπαντος και κατέληξε το μοναδικό του παιχνίδι.
